IAF 2025 Vietnam: Khi tư duy kiến trúc khu vực hội tụ tại TP.HCM

Khi chuỗi sự kiện Ideal Architecture Festival (IAF) Global Tour chính thức đặt chân đến TP.HCM, không khí của một diễn đàn kiến trúc quốc tế thực thụ đã lan tỏa mạnh mẽ. IAF 2025 Vietnam không đơn thuần là một hội nghị chuyên môn, mà trở thành điểm giao thoa của tư duy sáng tạo, nơi Việt Nam được đặt vào trung tâm đối thoại kiến trúc khu vực châu Á.

Sự kiện quy tụ hàng trăm kiến trúc sư, nhà thiết kế, chuyên gia và doanh nghiệp đến từ Trung Quốc, Singapore, Nhật Bản, Malaysia và Việt Nam. Trong không gian hội nghị vừa gần gũi vừa mang tinh thần quốc tế, những cuộc trao đổi đã vượt xa câu chuyện hình khối hay kỹ thuật xây dựng. Ở đó, thiết kế được nhìn nhận như một công cụ kiến tạo xã hội – một ngôn ngữ chung có thể vượt qua biên giới văn hóa để kết nối con người trong bối cảnh toàn cầu hóa ngày càng sâu rộng.

Thiết kế không chỉ để nhìn – mà để sống cùng

Một trong những khoảnh khắc được chờ đợi nhất tại IAF 2025 Vietnam là phần chia sẻ của kiến trúc sư Võ Trọng Nghĩa – người đã đưa hình ảnh “kiến trúc xanh mang hồn Việt” ra thế giới. Không phải những tuyên ngôn lớn lao, ông kể câu chuyện về tre, về gió, về ánh sáng và cách công trình có thể thở cùng thiên nhiên.

Ông nhấn mạnh rằng kiến trúc không nên chỉ là đối tượng để chiêm ngưỡng, mà phải là không gian để con người thực sự sống, tương tác và tìm thấy sự cân bằng với môi trường. Những giải pháp tưởng chừng giản dị như thông gió tự nhiên, hạn chế bê tông hay sử dụng vật liệu bản địa lại chính là chìa khóa để kiến trúc Việt Nam định hình bản sắc riêng giữa dòng chảy toàn cầu.

Trong bối cảnh đô thị hóa nhanh chóng, tư duy ấy không chỉ mang tính thẩm mỹ, mà còn là lời nhắc nhở về trách nhiệm môi trường và giá trị văn hóa.

Khi kiến trúc trở thành hành động phục hồi xã hội

Nếu kiến trúc xanh đặt nền tảng cho sự cộng sinh với thiên nhiên, thì câu chuyện của kiến trúc sư Chen Guodong (MUME Design, Trung Quốc) lại mở ra một chiều sâu khác: kiến trúc như một hành động tái sinh cộng đồng.

Bắt đầu từ những vùng nông thôn nghèo tại Quý Châu, ông và cộng sự không xây những công trình hoành tráng, mà tập trung vào những cấu trúc nhỏ bé nhưng có sức lan tỏa lớn: một cây cầu gỗ, một nhà vệ sinh công cộng, một không gian sinh hoạt chung. Mỗi dự án là một bước khôi phục niềm tin và ký ức văn hóa cho người dân địa phương.

Ông từng chia sẻ rằng họ không chỉ xây dựng công trình, mà đang “xây lại sự kết nối đã mất”. Mô hình nhà gỗ lắp ghép linh hoạt – có thể tháo rời, mở rộng, thích ứng với nhu cầu sử dụng – trở thành minh chứng cho cách công nghệ hiện đại có thể hòa quyện cùng truyền thống bản địa, thay vì thay thế nó.