Khi ánh sáng có hai linh hồn: Hành trình của Ross Gardam tại Milan Design Week 2025
Giữa Milan – thành phố nơi lịch sử và thiết kế luôn song hành – Ross Gardam đã chọn kể một câu chuyện lặng lẽ nhưng sâu sắc về ánh sáng. Triển lãm Luminescent Duality không ồn ào phô trương, nhưng đủ sức khiến người xem chậm lại, quan sát và cảm nhận: ánh sáng không chỉ để chiếu rọi, mà còn để tạo nên cảm xúc, cấu trúc và ký ức không gian.
Một không gian lịch sử, một cuộc đối thoại đương đại
Ross Gardam đến Milan không phải để “chiếm lĩnh” không gian, mà để lắng nghe nó. Khu nhà lịch sử mà anh lựa chọn mang theo những giới hạn nghiêm ngặt: không được chạm vào tường, không được tác động lên trần. Chính sự ràng buộc ấy lại trở thành điểm khởi đầu cho một tư duy thiết kế tinh tế hơn – nơi mọi cấu trúc trưng bày phải đứng cùng kiến trúc, chứ không lấn át nó.
Triển lãm vì thế giống như một lớp trầm tích mới được đặt vào lòng công trình cũ: tôn trọng, tiết chế và đối thoại.
Solace – ánh sáng của sự tĩnh tại
Tâm điểm của triển lãm là Solace, thiết kế mới nhất của Gardam. Vừa có thể tồn tại như một đèn bàn, vừa hóa thân thành đèn thả, Solace mang vẻ đẹp điềm tĩnh và nội tâm.
Thủy tinh được thổi thủ công bởi nghệ nhân Liam Fleming (Nam Úc) tạo nên bề mặt mờ lạnh, không hoàn hảo theo cách rất con người. Ánh sáng xuyên qua lớp thủy tinh ấy không chói gắt, mà dịu lại – như được lọc qua một lớp ký ức. Khi kết hợp với thanh đồng đặc phủ patina đen, Solace bộc lộ rõ tinh thần “song tính”: cứng – mềm, lạnh – ấm, thô – tinh.
Từ thô ráp đến mềm mại: khi Brutalism được làm dịu
Ý tưởng ban đầu của không gian trưng bày mang hơi hướng brutalist – khối lớn, đơn sắc, gần như nguyên khối. Nhưng Ross Gardam đã chủ động “làm mềm” cấu trúc ấy bằng vải, vật liệu bán trong suốt và lớp vinyl phủ cửa sổ.
Không gian vì thế không còn là một gian trưng bày, mà gợi cảm giác như một nội thất đang sống – nơi ánh sáng chạm vào bề mặt, trượt qua kết cấu và biến đổi theo từng bước chân người xem.
Volant, Aeris và Relic – khi thủ công trở thành ngôn ngữ
Bên cạnh Solace, triển lãm quy tụ một “gia đình” thiết kế gọn gàng nhưng có chiều sâu:
Volant, từ đèn chùm đến đèn tường, là minh chứng cho cách một hình thái có thể thích nghi mà không đánh mất bản sắc.
Aeris gây ấn tượng bởi sự đan cài tinh tế của đồng thau khi nhìn từ dưới lên – một chi tiết nhỏ, nhưng chỉ lộ diện khi người xem thật sự chú ý.
Relic, hợp tác cùng nghệ nhân thủy tinh Peter Kovacsy, mang dáng vẻ của một vật thể được khai quật. Những vệt “bóng ma” bên trong khối thủy tinh đúc không phải lỗi, mà là dấu vết của quá trình – nơi kỹ thuật và thời gian cùng để lại tiếng nói.
Khoảnh khắc đẹp nhất nằm ở sự im lặng
Có lẽ, điểm chạm cảm xúc mạnh nhất của triển lãm lại nằm ở khu vực cửa sổ – nơi ánh sáng tự nhiên, kiến trúc cũ và các thiết kế mới cùng tồn tại. Không có tuyên ngôn lớn, không cần lời giải thích dài dòng. Chỉ có sự hiện diện vừa đủ để người xem tự khám phá.
Luminescent Duality vì thế không phải là một buổi trình diễn, mà là một trải nghiệm: nơi ánh sáng mang hai linh hồn – chức năng và cảm xúc – cùng song hành trong im lặng.
