Điểm chạm của Thiết kế, Sáng tạo & Kiến tạo Không gian
Tại Exposition Park, Los Angeles, Lucas Museum of Narrative Art gây chú ý với hình thái uốn cong như một vật thể đang chuyển động, được thiết kế bởi MAD Architects cùng Stantec. Công trình rộng trên khu đất 13 acre, gồm năm tầng và được hình thành như một không gian dành cho nghệ thuật kể chuyện, từ hội họa, điện ảnh đến văn hóa đại chúng.
Khối kiến trúc uốn cong với lớp vỏ gồm 1.271 tấm FRP tạo nên hình thái liền mạch, tựa như một vật thể đang lơ lửng giữa công viên. Thiết kế của MAD Architects kết nối hình khối, ánh sáng, cảnh quan và không gian công cộng trong một tổng thể giàu tính điêu khắc.
Điểm nhận diện nổi bật nhất nằm ở lớp vỏ bao phủ công trình. Tổng cộng 1.271 tấm panel polymer gia cường sợi thủy tinh (FRP) màu trắng được chế tác với hình dạng cong riêng biệt, tạo nên bề mặt liền mạch và gợi liên tưởng đến một cấu trúc đến từ tương lai. Các panel có kích thước trung bình khoảng 2,4 × 9,7 m, được bố trí liên tục trên những đường cong kéo dài của mặt đứng.
Hình thái kéo dài của bảo tàng thu hẹp ở khu vực trung tâm, trong khi các cạnh công trình vươn khỏi hệ kết cấu đỡ. Những phần console này góp phần tạo cảm giác khối kiến trúc đang lơ lửng phía trên mặt đất. Tại một số vị trí, hệ panel thu nhỏ dần để hình thành các vòm kính, đưa ánh sáng vào bên trong và tạo thêm những khoảng mở trên lớp vỏ trắng đặc trưng.
Theo Ma Yansong, nhà sáng lập MAD, công trình được định hướng như một “kiến trúc giàu cảm xúc”, trong đó tính liên tục và chuyển động của hình thái được duy trì xuyên suốt không gian. Thay vì tạo ra một vật thể hoàn toàn tách biệt khỏi môi trường, thiết kế hướng tới việc để công trình hòa vào cảnh quan, đồng thời tạo cảm giác thân thiện và dễ tiếp cận đối với người sử dụng.
Ở trung tâm bảo tàng là một quảng trường bán kín, được bao phủ bởi hệ kết cấu gồm những dầm thép dài khoảng 56 m và một oculus lớn phía trên. Từ đây, khách tham quan có thể tiếp cận các sảnh chính ở hai phía. Một bên sử dụng lớp hoàn thiện gỗ, trong khi bên còn lại tiếp tục ngôn ngữ đường cong màu trắng của ngoại thất. Ba thang máy hình trụ bằng kính đưa khách lên các tầng trưng bày phía trên, đồng thời trở thành một chi tiết nổi bật trong không gian nội thất.
Thiết kế: MAD Architects + Stantec - Cảnh quan: Studio-MLA
Cấu trúc chức năng của bảo tàng được tổ chức theo chiều cao. Hai tầng dưới bao gồm thư viện hình móng ngựa mở ra cảnh quan, các phòng học, cửa hàng và quán cà phê. Phần lớn không gian trưng bày nằm ở tầng bốn, trải dài qua khu vực trung tâm và hướng về oculus. Tầng năm tiếp tục bố trí các phòng triển lãm cùng nhà hàng Skywalker Grill do Rockwell Group thiết kế.
Bên trong, ngôn ngữ cong của ngoại thất được tiếp nối có chọn lọc. Các phòng trưng bày do WHY Architecture thiết kế có cách tổ chức tương đối tiết chế, với tường trắng và sàn gỗ mosaic; một số khu vực, đặc biệt là không gian dành cho Star Wars, đưa hệ panel cong từ mặt ngoài vào nội thất. Bộ sưu tập trải rộng từ những bản tái hiện tranh hang động cổ đại đến các tác phẩm thời Phục hưng và hiện vật gắn với Star Wars, tạo nên một hành trình xuyên qua nhiều thời kỳ, chất liệu và hình thức kể chuyện.
Kiến trúc của Lucas Museum không dừng lại ở bản thân tòa nhà. Trên khu đất rộng 13 acre, Studio-MLA phát triển hệ thống cảnh quan với địa hình đa dạng, lấy cảm hứng từ những đặc trưng tự nhiên của California như chân đồi, thung lũng, cao nguyên, hẻm núi và đồng cỏ. Các tuyến đường được tổ chức theo nhiều cao độ, đi qua cầu và những khu vực cây xanh khác nhau, tạo ra nhiều hướng tiếp cận thay vì một lộ trình duy nhất.
Cách xử lý cảnh quan giúp giảm sự tách biệt giữa công trình và công viên. Những mảng xanh tiếp tục xuất hiện trên các khu vực mái không phủ pin quang điện, trong khi địa hình được tạo dựng phía trên bãi đỗ xe ngầm góp phần kết nối công trình với không gian đô thị xung quanh. Theo Studio-MLA, trải nghiệm di chuyển trong khuôn viên được hình dung như một hành trình, trong đó địa hình, cây xanh và ánh sáng liên tục thay đổi bối cảnh giống như cách một câu chuyện thay đổi theo từng chương.
Đằng sau hình thức giàu tính biểu tượng là một hệ kết cấu được tính toán cho điều kiện địa chấn của Los Angeles. Công trình sử dụng 281 bộ cách ly địa chấn ở chân kết cấu, kết hợp với một “hào” bao quanh tầng trệt nhằm cho phép phần đất xung quanh chuyển động độc lập khi xảy ra động đất. Đây là lớp giải pháp kỹ thuật nằm phía sau hình ảnh nhẹ và gần như đang nổi của công trình.
Khởi công từ năm 2018, Lucas Museum of Narrative Art mở cửa cho công chúng vào ngày 22/9/2026. Với sự kết hợp giữa hình thái hữu cơ, lớp vỏ FRP, không gian công cộng trung tâm và cảnh quan giàu tính trải nghiệm, dự án cho thấy cách kiến trúc có thể trở thành một phần của câu chuyện mà chính bảo tàng muốn kể: một không gian nơi nghệ thuật, con người, thiên nhiên và đô thị được đặt trong cùng một hành trình trải nghiệm.
