Điểm chạm của Thiết kế, Sáng tạo & Kiến tạo Không gian
Những ngôi nhà theo phong cách không gian mở rất dễ nhận biết với đặc trưng là không gian rộng, ngập tràn ánh sáng và ít vách ngăn, tạo sự kết nối liền mạch giữa các khu vực chức năng. Ở chiều ngược lại là không gian khép kín, nơi mỗi căn phòng được phân chia rõ ràng bằng những bức tường hoàn chỉnh.
Phân chia không gian bằng vách kính. Đây cũng là giải pháp được nhiều KTS lựa chọn để giữ ánh sáng tự nhiên trong khi vẫn tạo ranh giới chức năng.
Tuy nhiên, ngày càng nhiều gia chủ nhận ra rằng cả hai cách tổ chức này đều có những hạn chế nhất định. Không gian mở dễ gây ồn, khó kiểm soát sự bừa bộn và thiếu khoảng riêng cần thiết, trong khi việc chia phòng hoàn toàn lại làm giảm tính kết nối giữa các thành viên trong gia đình.
Từ đó, một xu hướng thiết kế mới xuất hiện: phân chia không gian bằng những ranh giới mềm. Thay vì sử dụng những bức tường kín, các khu vực chức năng được ngăn cách bằng các yếu tố kiến trúc hoặc nội thất, vừa đảm bảo sự liên kết, vừa tạo cảm giác riêng cho từng không gian.
Tạo điểm chuyển tiếp bằng hành lang
Trong một dự án tại Boston (Mỹ), kiến trúc sư Josh Linder đã thiết kế một lối đi dẫn vào phòng ăn như một điểm nhấn của ngôi nhà.
Theo ông, hành lang này không chỉ đóng vai trò kết nối mà còn là nơi trưng bày những món đồ sưu tầm của gia chủ. Nhờ đó, việc di chuyển giữa các khu vực trở thành một trải nghiệm thay vì chỉ là lối giao thông đơn thuần.
Cách tổ chức này cũng giúp mỗi không gian mang một cá tính riêng, từ màu sắc, vật liệu đến cách trang trí, tạo nhiều cơ hội sáng tạo hơn cho người thiết kế.
Sử dụng cửa vòm để tạo ranh giới
Nếu không thể thay đổi mặt bằng, cửa vòm là một giải pháp đơn giản nhưng hiệu quả.
Trong một căn hộ tại Paris, các ô cửa vòm được đưa vào nhằm phân chia phòng khách và khu vực liền kề mà không làm mất đi cảm giác rộng thoáng. Người sử dụng vẫn có thể nhìn thấy một phần của không gian kế bên, nhưng không bị phơi bày hoàn toàn như ở những ngôi nhà không có vách ngăn.
Theo các nhà thiết kế, những yếu tố như cửa vòm, tường thấp, cột hoặc thậm chí là cách bố trí nội thất đều có thể tạo nên ranh giới tự nhiên mà không làm gián đoạn sự kết nối.
Đây là ví dụ điển hình cho việc thay đổi cao độ sàn để phân định khu vực mà không cần xây tường.
Vách kính thay cho tường đặc
Kính ngày càng được sử dụng nhiều để phân chia không gian nhờ khả năng giữ ánh sáng và mở rộng tầm nhìn.
Tại một căn hộ ở New York, các tấm kính được sử dụng thay cho tường xây, giúp mỗi khu vực có công năng riêng nhưng vẫn tạo cảm giác liền mạch. Đây cũng là giải pháp được nhiều kiến trúc sư lựa chọn khi muốn cân bằng giữa sự riêng tư và tính thông thoáng.
Phân chia bằng cao độ sàn
Việc thay đổi cao độ giữa các khu vực cũng là một cách tạo ranh giới mà không cần đến tường.
Phòng khách âm sàn là ví dụ điển hình. Chỉ với vài bậc cấp, khu vực tiếp khách trở nên tách biệt hơn so với phòng ăn hay bếp, đồng thời mang lại cảm giác ấm cúng và gần gũi.
Dùng màu sắc để định hình từng khu vực
Không phải lúc nào việc cải tạo kiến trúc cũng cần thiết. Với những căn hộ có diện tích nhỏ, màu sơn, giấy dán tường hoặc cách xử lý trần nhà cũng có thể giúp phân biệt các khu vực chức năng.
Một mảng tường nhấn, màu trần khác biệt hay chất liệu hoàn thiện riêng đều góp phần tạo nên sự chuyển tiếp về thị giác, giúp mỗi không gian có bản sắc riêng mà vẫn giữ được sự thống nhất của tổng thể.
Xu hướng của những ngôi nhà hiện đại
Thay vì lựa chọn giữa không gian mở hoàn toàn hay chia phòng khép kín, nhiều gia chủ hiện nay ưu tiên những giải pháp linh hoạt hơn. Việc sử dụng các ranh giới mềm giúp ngôi nhà vừa thông thoáng, vừa đáp ứng nhu cầu riêng tư, đồng thời tạo điều kiện để mỗi khu vực phát huy đúng công năng mà vẫn kết nối hài hòa trong tổng thể kiến trúc.
