Bản sắc địa phương, chuẩn mực quốc tế

Các thương hiệu Việt đang bước vào giai đoạn hiện diện mới. Khi doanh nghiệp trong nước mở rộng sang nhiều lĩnh vực, thu hút đối tác quốc tế, tiếp cận các nguồn vốn mới và cạnh tranh vượt ra ngoài thị trường nội địa, bài toán không còn là thương hiệu cần có diện mạo như thế nào, mà thương hiệu đó có truyền tải đầy đủ khát vọng kinh doanh ở thị trường Việt Nam và quốc tế không?

Đối với nhiều doanh nghiệp Việt, đây là một bài toán nhận diện thương hiệu cần được giải quyết khéo léo. Thương hiệu cần tạo cảm giác gần gũi, tin tưởng ở thị trường nội địa. Đồng thời, cần thể hiện được sự am hiểu bản địa, tự tin về văn hóa và vai trò dẫn dắt của doanh nghiệp trong hành trình phát triển của Việt Nam. Tuy nhiên, thương hiệu cần dễ tiếp cận với khách hàng quốc tế - những người vốn không có nhiều tiếp xúc với nền văn hoá Việt Nam, chẳng hạn như nhà đầu tư, đối tác, tổ chức, khách hàng và các nhân tài tương lai.

Nếu nhận diện thương hiệu mang đậm bản sắc địa phương, sẽ khó tiếp cận thị trường quốc tế. Nếu mang màu sắc quốc tế quá nhiều, sẽ đánh mất kết nối với văn hoá bản địa. Cơ hội chinh phục thị trường không nằm ở việc chọn một trong hai hướng đi, mà nằm ở khả năng dung hoà hai yếu tố đó trong cùng một hệ thống nhận diện thương hiệu.
Một thương hiệu Việt có thiết kế ấn tượng không nhất thiết phải dựa vào biểu tượng quốc gia, hay các yếu tố trang trí gắn liền với địa phương để tạo cảm giác quen thuộc với văn hoá Việt. Bản sắc ấy vẫn có thể đến từ những tầng nghĩa sâu sắc hơn: vai trò của doanh nghiệp với nền kinh tế, câu chuyện thương hiệu, văn hoá doanh nghiệp, mối quan hệ với cộng đồng, sự am hiểu thị trường và những giá trị thương hiệu theo đuổi.

Tương tự, một thương hiệu quốc tế không đơn thuần là tạo ra một diện mạo để trông có vẻ “quốc tế” hơn mà quan trọng thể hiện được sự rõ ràng. Thương hiệu có dễ hiểu không? Có mang lại cảm giác đáng tin không? Có cho thấy được vẻ chuyên nghiệp trong quản trị không? Và hệ hệ thống nhận diện có đủ khả năng linh hoạt để đồng hành và mở rộng với mục tiêu phát triển của công ty không?

Đây là lúc thiết kế vượt khỏi vai trò biểu đạt hình ảnh. Thiết kế trở thành cầu nối, truyền tải những giá trị của thương hiệu Việt thành ngôn ngữ hình ảnh giúp khách hàng ở bất cứ nơi đâu cũng đều có thể hiểu được, tin tưởng và ghi nhớ.

Thiết kế từ những giá trị cốt lõi của doanh nghiệp

Những thương hiệu lâu đời nhất trên thế giới hiếm khi được xây dựng từ vẻ đẹp bên ngoài. Thương hiệu khởi nguồn từ những am tường sâu sắc của chính doanh nghiệp đó.
Với một tổ chức tài chính, đó có thể là niềm tin, trách nhiệm quản lý và cam kết tăng trưởng dài hạn. Với một nhà phát triển công nghiệp, có thể là quy mô, tinh thần tiến về phía trước và đóng góp phát triển quốc gia. Với một thương hiệu tiêu dùng hay phong cách sống, bài toán lại có thể là làm sao để yếu tố nguồn gốc bản địa trở nên hấp dẫn, đương đại và phù hợp hơn với thị trường rộng lớn hơn.

Đó là lý do thiết kế cần bắt đầu với sự rõ ràng với tầm nhìn chiến lược. Trước khi quyết định thương hiệu mang hình dáng gì, doanh nghiệp cần xác định những mục đích cần đạt được ngoài câu chuyện lợi nhuận. Khi vai trò chiến lược đã rõ, thiết kế sẽ mang lại những kết quả xứng đáng.

Sức mạnh của những biểu tượng có thể lan toả

Các thương hiệu Việt sở hữu nguồn chất liệu văn hoá phong phú di sản, ngành nghề thủ công, câu chuyện vùng đất, văn hóa, thiên nhiên, tinh thần kinh doanh, khả năng thích ứng hay hành trình chuyển mình. Nhưng không phải câu chuyện nào cũng phù hợp để thể hiện một cách trực diện hay đúng nghĩa đen. Cơ hội lớn hơn nằm ở việc chuyển hóa những ý nghĩa bản địa ấy thành một hệ thống thiết kế linh hoạt và có khả năng mở rộng.

Trong dự án với Dragon Capital, hình tượng rồng không chỉ được tiếp cận như một biểu tượng di sản. Các thiết kế cho thấy sự chuyển động, thịnh vượng và động lực tăng trưởng của Việt Nam trong một bối cảnh tài chính đương đại. Kết quả là một bản sắc vẫn giữ được gắn kết sâu sắc với Việt Nam, nhưng đồng thời vẫn rất rõ ràng, cho thấy sự tự tin và chuyên nghiệp của một thương hiệu đầu tư.