The Touchpoint of Design, Creativity & Space Creation
Giữa những thành phố ngày càng đông đúc, con người đôi khi vẫn cảm thấy cô đơn dù được bao quanh bởi hàng triệu cư dân. Từ nghịch lý ấy, Heineken triển khai dự án Rooftop Revival tại Seoul (Hàn Quốc), biến những mái nhà ít được sử dụng thành không gian gặp gỡ, giao lưu và tổ chức hoạt động cộng đồng. Thay vì xây dựng thêm công trình mới, sáng kiến lựa chọn cách tái khám phá những khoảng không gian sẵn có, mở ra một hướng tiếp cận mới cho đời sống xã hội đô thị.
Từ những mái nhà vốn ít được sử dụng tại Seoul, dự án cho thấy một thay đổi nhỏ trong cách nhìn nhận không gian cũng có thể mở ra những cơ hội mới cho đời sống cộng đồng.
Nghịch lý của sự gần gũi trong đô thị
Theo nghiên cứu do Heineken đặt hàng, trong số 10.500 người trưởng thành được khảo sát, có đến 57% cho biết họ cảm thấy cô đơn dù đang sinh sống tại các thành phố lớn. Đáng chú ý, 33% người tham gia khảo sát trải qua cảm giác cô lập khi không có tương tác xã hội trong suốt một tuần. Tỷ lệ này tăng lên 47% ở nhóm Gen Z và Millennials.
Thực trạng trên phản ánh một nghịch lý phổ biến trong đời sống đô thị: con người có thể sống rất gần nhau về mặt địa lý nhưng lại thiếu những kết nối thực sự. Heineken gọi hiện tượng này là “proximity paradox” – nghịch lý của sự gần gũi.
Seoul được lựa chọn làm địa điểm khởi động Rooftop Revival bởi đây là một ví dụ điển hình cho hiện tượng ấy. Thủ đô Hàn Quốc sở hữu mật độ đô thị cao cùng nhiều mái nhà bằng phẳng, phần lớn chưa được khai thác hiệu quả và thường được sơn màu xanh lá.
Những bề mặt vốn chỉ đóng vai trò che chắn cho công trình nay được nhìn nhận như một nguồn tài nguyên không gian tiềm năng, có thể chuyển đổi thành nơi gặp gỡ và sinh hoạt chung.
Biến mái nhà thành không gian kết nối
Để kích hoạt những không gian này, Heineken tổ chức chuỗi sự kiện tại nhiều địa điểm trên khắp Seoul. Các vị trí được hé lộ thông qua hình ảnh vệ tinh chụp từ trên cao bởi Maxar, hệ thống hình ảnh vệ tinh độ phân giải cao có trụ sở tại Mỹ.
Trên mỗi hình ảnh, một ngôi sao đỏ được đánh dấu tại vị trí tổ chức sự kiện, gợi nhắc biểu tượng nhận diện của thương hiệu. Người dân được mời theo dõi và tìm kiếm những dấu sao này trên bản đồ thành phố, biến hành trình khám phá các mái nhà thành một phần của trải nghiệm cộng đồng.
Kiến trúc sư Hàn Quốc Byoung Soo Cho nhận định rằng trong bối cảnh đô thị ngày càng ưu tiên năng suất, trong khi không gian sinh hoạt và giao tiếp xã hội dần thu hẹp, nhiều địa điểm bị lãng quên vẫn có thể trở thành nơi khơi nguồn những trải nghiệm mới.
Ông cũng nhấn mạnh đặc điểm khí hậu mùa hè nóng ẩm cùng địa hình riêng biệt của Seoul khiến hệ thống mái nhà mở ra những góc nhìn và cơ hội khai thác không gian khác biệt.
Những hình ảnh từ trên cao cũng cho thấy một góc nhìn khác về cấu trúc đô thị Seoul: các mái nhà xanh không còn đơn thuần là những bề mặt chức năng, mà có thể trở thành một phần trong mạng lưới không gian công cộng phi chính thức của thành phố.
Nghệ thuật, âm nhạc và ẩm thực trên những mái nhà
Trong ba ngày diễn ra chương trình, ba gương mặt sáng tạo tại Seoul được mời tổ chức các hoạt động nhằm mang đến những hình thức tương tác đa dạng.
Ca sĩ Dino, thành viên nhóm nhạc K-pop Seventeen, dẫn dắt một buổi biểu diễn âm nhạc thân mật. Nghệ sĩ đương đại Cha Inchul tổ chức workshop thiết kế, trong khi đầu bếp Cho SeoHyeoung – người từng xuất hiện trong chương trình Culinary Class Wars của Netflix – mang đến hoạt động thưởng thức ẩm thực tương tác.
Thông qua âm nhạc, nghệ thuật và ẩm thực, những mái nhà vốn ít được chú ý trở thành điểm hẹn để cư dân gặp gỡ, chia sẻ sở thích và trải nghiệm những hoạt động ngoài nhịp sống thường nhật.
Góc nhìn từ trên cao: Ghi lại diện mạo mới của Seoul
Nhiếp ảnh gia chụp ảnh trên không Tom Hegen được Heineken mời ghi lại quá trình những mái nhà tại Seoul được chuyển đổi thành không gian sinh hoạt cộng đồng.
Chia sẻ về ý tưởng dự án, Tom Hegen cho biết việc sống tại Munich giúp ông hiểu rõ cảm giác cô đơn giữa một thành phố sôi động, nơi con người luôn ở gần nhau nhưng không phải lúc nào cũng có sự kết nối.
Theo ông, những sự kiện này cho thấy giải pháp cho tình trạng cô đơn không nhất thiết phải bắt đầu bằng việc xây dựng cơ sở hạ tầng mới. Đôi khi, chỉ cần một góc nhìn khác để làm mới đời sống xã hội và khơi dậy những tương tác vốn đã bị bỏ quên.
Những hình ảnh từ trên cao cũng cho thấy một góc nhìn khác về cấu trúc đô thị Seoul: các mái nhà xanh không còn đơn thuần là những bề mặt chức năng, mà có thể trở thành một phần trong mạng lưới không gian công cộng phi chính thức của thành phố.
Tái sử dụng không gian sẵn có để nuôi dưỡng cộng đồng
Nabil Nasser, Giám đốc toàn cầu của Heineken, kỳ vọng chiến dịch sẽ truyền cảm hứng để các cộng đồng tại nhiều thành phố chủ động tái sử dụng những không gian hiện hữu.
Ông chia sẻ rằng ngôi sao đỏ trên nền xanh không chỉ là biểu tượng thương hiệu, mà còn là lời mời gọi mọi người xích lại gần nhau – một dấu hiệu của tinh thần gắn kết đủ lớn để có thể nhìn thấy từ không gian.
Rooftop Revival đặt ra một gợi ý đáng chú ý cho tư duy quy hoạch và thiết kế đô thị: thay vì chỉ tìm kiếm những quỹ đất mới để phát triển không gian công cộng, các thành phố có thể bắt đầu bằng việc nhận diện và kích hoạt những khu vực đang bị bỏ quên.
Từ những mái nhà vốn ít được sử dụng tại Seoul, dự án cho thấy một thay đổi nhỏ trong cách nhìn nhận không gian cũng có thể mở ra những cơ hội mới cho đời sống cộng đồng. Khi kiến trúc không chỉ được đánh giá qua hình thức hay công năng vật lý, mà còn qua khả năng tạo điều kiện cho con người gặp gỡ và tương tác, những khoảng trống đô thị hoàn toàn có thể trở thành chất xúc tác cho sự gắn kết xã hội.
